id="home" class="home blog unknown"

W sprawach indywidualnych rzecznik

images (20)Nie zawsze przedsiębiorcy traktują konsumentów uczciwie. Czasem zamieszczają w umowach zapisy, które są niezgodne z ustawą konsumencka czy kodeksem cywilnym, nie przyjmują reklamacji, nie chcą wymienić towaru lub go zreperować. Konsument nie jest jednak w takich sytuacjach zostawiony sam sobie.  Ma prawo dochodzić swoich roszczeń, może przy tym korzystać z pomocy miejskiego lub powiatowego rzecznika konsumentów, czy też jednej z finansowanych z budżetu Państwa organizacji konsumenckich, takich jak na przykład Federacja Konsumentów czy Stowarzyszenie Konsumentów Polskich. Zgodnie z obowiązującym prawem, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów podejmuje działania w przypadku naruszenia zbiorowych interesów konsumentów.

Natomiast w sprawach indywidualnych bezpłatną pomoc prawną konsumenci mogą uzyskać m. in. u miejskich lub powiatowych rzeczników konsumentów. Do ich zadań należy między innymi zapewnienie bezpłatnego poradnictwa konsumenckiego i informacji prawnej w zakresie ochrony interesów konsumentów.

Występują oni do przedsiębiorców w sprawach ochrony praw i interesów konsumentów, a także wytaczają powództwa na rzecz konsumentów oraz wstępowanie, za ich zgodą, do toczącego się postępowania w sprawach o ochronę interesów konsumentów. Warto podkreślić również, że rzecznik konsumentów w sprawach o wykroczenia na szkodę konsumentów jest oskarżycielem publicznym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.

Read More

Niedozwolone klauzule

images (1)Aby konsumenci mogli czuć się bezpiecznie, UOKiK czuwa nad tym, by nie były stosowane w umowach niedozwolone klauzule. Często konsumenci nie mają możliwości negocjowania warunków proponowanej umowy. Mogą tylko albo ją podpisać, albo odmówić. Dzieje się tak w przypadku umów stosowanych przez banki, operatorów telefonicznych, deweloperów, zakłady ubezpieczeń, biura podróży, dostawców gazu i energii elektrycznej i innych tego typu.

Zdarza się jednak, że przedsiębiorca w umowie chce narzucić konsumentowi klauzule, które nie są dla niego korzystne. Jednak jest na to rada. Kodeks cywilny stanowi, że postanowienia, które nie zostały uzgodnione indywidualnie, nie wiążą konsumenta w przypadkach, jeżeli kształtują one jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszający jego interesy. Dlatego też, konsument, który przypuszcza, że umowa, którą oferuje mu przedsiębiorca, zawiera postanowienie niedozwolone, zawsze powinien zwracać przedsiębiorcy uwagę na ten fakt.

Jeśli nie zmieni zapisów, nie wiążmy się z nim umową i poszukajmy innego, uczciwego przedsiębiorcy. Jednak nawet jeśli nie zauważyliśmy nieodpowiednich zapisów, a później okaże się nasz umowa zawiera niedozwolone postanowienia to takie klauzule nie wiążą nas z mocy prawa. Jest to zgodne z definicją określoną w kodeksie cywilnym. Jeśli chcemy odstąpić od umowy a wyklucza ona to, przewidując zbyt wygórowaną karę, możemy dochodzić roszczeń w sądzie.

Read More

Prezes UOKiK

pobrane (15)Misją Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest podnoszenie dobrobytu konsumentów poprzez ochronę i tworzenie warunków dla funkcjonowania konkurencji. Dzięki temu na polskim rynku obok siebie może uczciwie funkcjonować wiele przedsiębiorstw. Na czele urzędu stoi prezes. Jego kompetencje dotyczą ochrony konkurencji, ochrony konsumentów oraz pomocy publicznej.Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest centralnym organem administracji państwowej i odpowiada bezpośrednio przed Prezesem Rady Ministrów.

Kompetencje Prezesa UOKiK w zakresie ochrony konkurencji to między innymi prowadzenie postępowań antymonopolowych w sprawach praktyk ograniczających konkurencję, które mogą się zakończyć nakazem zaniechania kwestionowanych działań oraz nałożeniem kary pieniężnej. Zadanie prezesa to również opiniowanie projektów pomocy publicznej udzielanej przedsiębiorcom w ramach programów pomocowych oraz decyzji indywidualnych przed ich wysłaniem do Komisji .

Prezes ma również szerokie uprawnienia w dziedzinie ochrony konsumentów, takie jak prowadzenie postępowań w sprawach praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, wraz z prawem  nałożeniem kary pieniężnej. Prezes podejmuje też działania zmierzające do wyeliminowania z obrotu prawnego niedozwolonych postanowień umownych, może też nakazać wycofanie z rynku wyrobu stwarzającego zagrożenie i nałożyć karę pieniężną w wysokości nawet do 100 tys. zł.

Read More

Działalność UOKiK

images (32)Pod obecną nazwą UOKiK działa od 1996r. Istotne znaczenie w rozwoju systemu ochrony konkurencji miała uchwalona 15 grudnia 2000 roku ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. Ten akt prawny określił zasady funkcjonowania całego systemu ochrony konkurencji i konsumentów, w którym centralne miejsce zajmuje Prezes UOKiK. Zadanie urzędu znacznie rozszerzyły się jednak po momencie wejścia Polski do Unii Europejskiej. Od dnia akcesji Urząd działa w ramach Europejskiej Sieci Konkurencji.

Prezes UOKiK reprezentuje Polskę w ramach sieci Consumer Protection Cooperation, do której należą instytucje publiczne odpowiedzialne za ochronę konsumentów w Unii Europejskiej.  Jej celem jest współpraca w zakresie zwalczania naruszeń interesów słabszych uczestników rynku o charakterze transgranicznym . 16 lutego 2007 roku uchwalono nową ustawę o ochronie konkurencji i konsumentów.

Zmienił się trochę zakres działań urzędu, a jedną z istotnych zmian, nadających decyzjom urzędu władczy charakter było wprowadzenie do jego uprawnień możliwości nakładania przez Prezesa UOKiK kar pieniężnych na przedsiębiorców, którzy naruszyli zbiorowe interesy konsumentów. UOKiK ma służyć społeczeństwu. Przez większość podmiotów gospodarczych urząd postrzegany jest jako niezbędny, niezależny i wiarygodny. Najlepiej oceniany jest przez duże przedsiębiorstwa, które akceptują działania urzędu, a także traktują go jako instytucję ekspercką.

Read More

Powstanie UOKiK

imagesUrząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów nie jest w Polsce nową instytucją. Powstał on w 1990 roku jako Urząd Antymonopolowy. Jednak już w roku 1989, kiedy po przewrocie politycznym  gospodarka oparta została na mechanizmach wolnego rynku, 24 lutego 1990 roku uchwalono ustawę o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym, jako ważny element programu reformy rynkowej. Polska gospodarka miała wtedy charakter dość wysoko zmonopolizowany, więc ograniczało to powodzenie transformacji gospodarczej.

Zasadne było wiec promowanie konkurencji i przeciwdziałanie antyrynkowym zachowaniom monopolistów. Powołano więc Urząd Antymonopolowy, który rozpoczął działanie w kwietniu, zaraz  po uchwaleniu jego statutu przez Radę Ministrów. Powstawały też pierwsze delegatury urzędu, których głównymi zadaniami było przeciwdziałanie zawieraniu antykonkurencyjnych porozumień i nadużywaniu pozycji dominującej na rynku oraz kontrolę koncentracji przedsiębiorców.  W miarę zmian gospodarczych zmieniały się też założenia i zadania urzędu. Jednak dopiero w 1996 roku, kiedy po reformie administracji centralnej UA otrzymał swą obecną nazwę – Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów – UOKiK, rozszerzono  zakres jego działań o ochronę interesów konsumentów. Natomiast Prezesowi Urzędu podporządkowano Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej. Pojawiło się też wiele nowych zadań, które miał wykonywać nowy urząd. Istniej on do dziś.

Read More

Ochrona konsumenta

images (33)Konsumentów na świecie jest wielu, dlatego też ustanowiono ich święto. Dlatego 15 marca przypada Światowy Dzień Konsumentów. Konsument to podmiot prawa, który ma pewne uprawnienia ale i obowiązki. W Polsce prawo konsumenckie to stosunkowo młoda dziedzina. Głownie jest ona efektem implementacji, czyli przeniesienia prawa europejskiego do polskiego systemu prawnego. Głównym celem tych prawnych  regulacji jest ochrona konsumentów.

Obejmuje ona nie tylko codzienne zakupy lub większe odbywające się w sklepach i marketach, ale ochrona prawna konsumentów dotyczy również takich sfer życia, jak aktywność w Internecie, usługi telekomunikacyjne czy turystyka. Dotyczy też  ochrony prawnej przed szkodami, jakie mogą wiązać się z eksploatacją produktów niebezpiecznych. Art. 76 Konstytucji RP gwarantuje Polakom ochronę konsumencką, co jest jednym z głównych obowiązków państwa. Nad prawidłowym wypełnianiem tego obowiązku czuwa wiele państwowych instytucji na czele z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Prawo reguluje kwestie reklamacji,  zawieranie umów w internecie, na pokazach i przez akwizytorów, a także usługi turystyczne , telekomunikację, aż po usługi finansowe. Bardzo duże znaczenia ma tu zakaz stosowania niedozwolonych klauzul umownych, które nie zostały uzgodnione z konsumentem indywidualnie, a kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie wiążą konsumenta, a rejestr takich klauzul jest prowadzony przez UOKiK.

Read More

Konsument podmiotem prawa

images (34)Słowo konsument jest dość powszechnie używane. Jednak warto zastanowić się, kim z punktu widzenia prawa jest konsument.  Otóż zgodnie z art. 22 Kodeksu cywilnego, za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Z zapisu tego można więc wywnioskować fakt, że konsumentem mogą być tylko osoby fizyczne. Wyklucza to zatem wszelkie osoby prawne, które nie mogą być nazywane konsumentami i nie należy do nich stosować przepisów konsumenckich. Ważne jest, że status konsumenta może w bardzo znaczący sposób wpływać na naszą sytuację prawną. Na przykład zawarcie umowy na odległość, która określona jest w ustawie o ochronie niektórych praw konsumenta,  wiąże się z jasno określonymi uprawnieniami.

Między innymi bardzo korzystny dla konsumenta jest zapis, że w przypadku zakupu na odległość, konsument ma prawo do odstąpienia od umowy w terminie 10 dni od otrzymania towaru czy od czasu zawarcia umowy na odległość. Takie prawo mamy kupując w sklepie internetowym czy przez katalog w sklepie wysyłkowym. Warto jednak podkreślić, że takie uprawnienia będą jednak przysługiwały wyłącznie konsumentowi i tylko wtedy, gdy drugą stroną transakcji jest przedsiębiorca. Wszyscy jesteśmy konsumentami, nawet gdy prowadzimy przedsiębiorstwo, jeśli kupujemy coś prywatnie, na własny użytek a nie naszej firmy, służy nam ochrona konsumencka.

Read More